الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)

57

تفسير مجمع البيان (فارسى)

هدى : مبتداى مؤخر . خبر آن « فيه » است . نور : عطف بر « هدى » و هدى : در محل نصب و عطف بر « مصدقا » و موعظة : عطف بر « هدى » يعنى « و هادياً و واعظاً » مقصود قبلا دربارهء يهود ، سخن گفت ، اكنون دربارهء مسيحيان سخن مىگويد : وَ قَفَّيْنا عَلى آثارِهِمْ : اكثر مفسران گويند : يعنى بدنبال آثار پيامبرانى كه اسلام آورده بودند ، عيسى را آورديم . على بن عيسى و بلخى نيز همين معنى را برگزيده‌اند . جبايى گويد : يعنى عيسى را بدنبال كسانى آورديم كه حكم گذشته را بر آنها واجب كرده بوديم . لكن معناى اول ، از لحاظ عربيت ، بهتر و از لحاظ معنى واضحتر است . بِعِيسَى ابْنِ مَرْيَمَ مُصَدِّقاً لِما بَيْنَ يَدَيْهِ مِنَ التَّوْراةِ : عيسى را به پيامبرى برگزيديم ، در حالى كه به تورات موسى تصديق و ايمان داشت . علت اينكه كتاب تورات را - كه قبلا نازل شده بود - به « لِما بَيْنَ يَدَيْهِ » ( يعنى پيش رويش ) تعبير كرده ، اين است كه : معمولا چيزى كه بعد آيد ، گويند : پشت سرش آمد . پس اگر چيزى قبلا آمد ، گويند : پيش رويش آمد . وَ آتَيْناهُ الْإِنْجِيلَ : و بر او كتابى بنام انجيل نازل كرديم فِيهِ هُدىً وَ نُورٌ : در اين كتاب ، بيانات و دلايلى براى احكام وجود دارد و نورى كه وسيلهء هدايت مردم از سرگردانى باشد . وَ مُصَدِّقاً لِما بَيْنَ يَدَيْهِ مِنَ التَّوْراةِ : اين كتاب ، تورات را تصديق مىكرد ، زيرا در آن نوشته شده بود كه : تورات ، حق است . برخى گويند : يعنى انجيل ، دستور مىداد كه بايد بر طبق احكام تورات ، عمل كرد و مىگفت : تورات ، نسخ نشده است . برخى گويند : مقصود اين است كه انجيل ، آن چنان كه در تورات ، وصف شده است ، نازل شده . وَ هُدىً : و هدايت كننده و راهبر است . وَ مَوْعِظَةً : و پند دهنده است .